ارتباط متقابل معماری و فرهنگ 

تا به حال درباره ارتباط سبک و روش زندگیتان با نوع معماری مکانی که درآن زندگی می کنید فکر کرده اید؟ به نظر شما  شکل بنا و سازه محل سکونت ما، مصالح استفاده شده برای آن، رنگ های بکاربرده شده در آن  چه تاثیری بر اخلاق و رفتار انسان می تواند داشته باشد؟ و بسیاری از این  دست سوالاتی که ممکن است گاهی ذهن انسان را به خود مشغول کند.

اگر در اینترنت یک جستجوی ساده باعنوان معماری ایرانی یا معماری اسلامی کنید، با دقت در تصاویر یک جمله خاص در ذهن شما تداعی می شود و حتی شاید آن را بر زبان هم بیاورید: چقدر زیبا!

واقعیت این است که سازه ها ، ساختمان ها و ابنیه، فقط مجموعه مصالح بصورت منظم چیده شده برای سکونت نیستند؛ آنها بر روح، روان، خلق و خو و حتی سرنوشت شما هم می توانند تاثیرگذار باشند.

تصور یک خانه قدیمی ایرانی با یک حوض آبی پر از ماهی قرمز، که دور تا دور آن را حجره ها و اتاق هایی با درهای چوبی فراگرفته ، شیشه های رنگارنگی که به محض دیده شدن چشمان انسان را خیره می کند، درختان میوه داری که فصل ثمر آنها رسیده و بالاخره زیرزمینی که پر از وسائل مختلف قدیمی و … است ، همه و همه انسان را وادار به نفس کشیدن عمیق در این فضا می کند انسان را بعبارتی احیاء و زنده میکند؛ اشتباه نکنید قصد ندارم متنی رمانتیک و قشنگ بنویسم یا شما را به یک فضای رویایی  در یک داستان ببرم . این توصیفات، فضای زندگی ایرانی ها در سالهای نه چندان نور بوده است.

آپارتمان های انبوه - تهران

اما هم اکنون بسیاری از ایرانی هائی که در شهرهای بزرگ زندگی میکنند ساکن آپارتمان های چند طبقه با مساحت متوسط ۸۰-۱۰۰ متر مربع هستند. آپارتمان نشینی آثار و پیامدهای خاص خودش را دارد؛ در آپارتمان کودک شما برای بازی محدود است، ممکن است سر و صدای او همسایه ها را آزار دهد، فضای کم واحد های آپارتمانی ممکن است شما را اذیت کند. انسان آپارتمان نشین تاحدودی کم جنب و جوش تر از کسی است که در یک شهر کوچکتر و در یک خانه حیاط دار زندگی میکند؛خیلی ساده است سرویس بهداشتی او نهایتا در ده قدمی اوست ، همین آثار زیادی بر خلق و خوی او خواهد داشت چراکه تحمل وضعیتی غیر از این برایش سخت خواهد بود. البته آثار مثبت هم دارد.بشر آپارتمان نشین محدودیت فضا و امکانات را پذیرفته و این در خلق و خوی او در زندگی و برخورد با مسائل مختلف موثراست.

اگر سری به  تصاویر قلعه های جامانده از اروپایی ها در قرون وسطی بزنیم و سپس نگاهی به آثارتاریخی شرقی ها و بالاخص مسلمان ها و ایرانی ها کنیم تفاوت معماری را بوضوح خواهیم دید. 

 درمعماری اروپایی و غربی برج ها غالبا مضلّع (گوشه دار) است اما برج و باروهای شرقی مدور و دایره ای شکل است.ورودی سازه های ایرانی اسلامی با نمای قوسی شکل است برخلاف سازه های اروپایی و غربی؛ 


رنگ استفاده شده در تزئینات سازه های ایرانی با رنگ عمارتهای فرنگی و غربی بسیار متفاوت است؛ هرکدام از این نکات به باورهای قوم سازنده برمیگردد، در اینجا قصد بیان بدی یا خوبی هیچ کدام از سازه های شرقی یا غربی نیست و فقط می خواهیم بگوییم معماری جزئی از فرهنگ و 

فرهنگ جزئی از هویت یک قوم یاملت یا جامعه است؛ اگر می بینید 

نوع معماری خاصی درشهرهای بزرگ در حال اجراست این راهم بدانید که هویت یک فرهنگ در حال تغییر و در دوران گذار است.

سخن در این حوزه و حیطه زیاد است و اگر بخواهیم درباره تاثیر معماری بر اخلاق یا فرهنگ صحبت کنیم هزاران هزار صفحه  و ساعتها گفتگو هم کم است؛ علاقمندان به مطالعه بیشتر می توانند به کتب مربوطه مراجعه کنند.

 

 

برچسب ها : ، ،